IVF - ICSI - FRET - IVM

MBV-behandeling: wat?

MBV staat voor medisch begeleide voortplanting. Dat is de overkoepelende term voor de verschillende vruchtbaarheids-behandelingen: kunstmatige inseminatie, IVF, IVF-ICSI, IVM,...

Als spontaan zwanger worden niet lukt, zijn verschillende MBV-behandelingen mogelijk.
  • Over kunstmatige inseminatie (IUI) hebben we het onder Inseminatie en stimulatie.
  • Als IUI niet aangewezen is of niet leidt tot een zwangerschap, kan IVF (al dan niet met ICSI) mogelijk uitkomst bieden.
    Bij IVF/ICSI gebeurt de bevruchting (de versmelting van zaadcel en eicel) niet in het lichaam van de vrouw, maar in een petrischaaltje in het laboratorium ('in vitro' betekent 'in glas'). In dat schaaltje ontstaan de embryo's, vandaar de naam 'proefbuisbaby'.
  • Een extra behandeling die mogelijk wordt na IVF/ICSI is FRET , een embryotransfer met gedooide embryo's.
  • En dan is er nog in-vitro maturatie (IVM), een patiëntvriendelijke behandeling die steeds betere resultaten geeft.
    Bij IVM oogsten we onrijpe eicellen en laten ze in het labo uitrijpen. Dan bevruchten we ze en kunnen ze zich, nog steeds in het labo, ontwikkelen tot embryo’s.

FRET: De transfer van gedooide embryo's

  • Natuurlijke cyclus
  • Kunstmatige cyclus
  • Bloedonderzoeken na de transfer

  • Een MBV-behandeling met ingevroren/gedooide embryo's noemen we een FRET (Frozen Embryo Transfer).
    De Belgische wet op MBV bepaalt voorziet dat iedereen die een IVF-poging wil ondergaan en nog over ingevroren embryo's beschikt, eerst die voorraad ingevroren embryo's moet aanspreken.
    Ook een behandeling met donorembryo's is per definite een FRET.

    Meer weten?

    Is het invriezen van embryo's voor later gebruik wel verstandig?

    Een FRET heeft een aantal voordelen:
    • de behandeling is minder belastend:
      • er is geen hormonale stimulatie van de eierstokken nodig, en
      • je hoeft geen eicelpunctie te ondergaan;
    • de kans op innesteling van het embryo is doorgaans even groot als bij een verse poging; en
    • voor Belgische patiënten die recht hebben op de terugbetling van hun behandeling door de mutualiteit, zijn dit extra pogingen. De terugbetaling geldt namelijk voor (maximum) zes pogingen met vers materiaal.

    Afgestemd op de natuurlijke cyclus 

    Dag 1 van je cyclus

    Dag 1 van je cyclus is de dag dat je opstaat met helderrood menstrueel bloedverlies.
    Krijg je pas in de loop van de dag je menstruaties of wordt het bloed pas in de loop van de dag helderrood, dan geldt de volgende dag als dag 1.

    Zo mogelijk vindt de transfer van ingevroren en gedooide embryo's plaats binnen je natuurlijke menstratiecyclus. Je behandeling wordt, zoals elke MBV-behandeling in het CRG, gestuurd via de instructies van de DM.
    • Vanaf enkele dagen voor de verwachte eisprong wordt begonnen met bloedafnames.
    • Soms worden de eierstokken lichtjes gestimuleerd, ter ondersteuning van de natuurlijke cyclus:
      • ofwel slik je van dag drie tot en met dag zeven clomifeencitraat (anti-oestrogenen) in de vorm van capsules, één of twee per dag;
      • ofwel krijg je (geef je jezelf) gedurende minstens vijf dagen inspuitingen met hMG of rec-FSH.
      Mogelijke bijwerkingen
      • bij gebruik van anti-oestrogenen kan er sprake zijn van een opgezet gevoel in de buik, opvliegers en - uitzonderlijk - het waarnemen van lichtflitsen;
      • de hormonale inspuitingen kunnen gepaard gaan met wat buikpijn.
    • Als de bloedwaarden aantonen dat de eisprong nadert, wordt een echografie gepland om de ontwikkeling van het baarmoederslijmvlies te beoordelen.
    • Zodra dit dik genoeg blijkt te zijn, wordt, om de ontdooiing en de transfer van de embryo's te plannen:
      • ofwel de eisprong uitgelokt met een inspuiting hCG,
      • ofwel gewacht op de natuurlijke LH-piek.

    Hoeveel embryo's?

    De Belgische wet bepaalt dat bij een FRET maximum twee embryo's teruggeplaatst mogen worden, ongeacht je leeftijd.

    • Het tijdstip voor de embryotransfer - klik hier voor het verloop van de interventie - wordt bepaald in functie van de eisprong.
      Het zal je worden meegedeeld door de DM.
    • Soms wordt voorgeschreven dat je vanaf de eisprong drie keer per dag een capsule progesteron in de vagina moet inbrengen, om de innesteling van het embryo te bevorderen. 

    Op basis van een kunstmatige cyclus  

    Soms is het nodig om de natuurlijke cyclus (helemaal) door een kunstmatige te vervangen:
    • als er geen sprake meer is van een natuurlijke cyclus, bijvoorbeeld omdat de eierstokken zijn verwijderd, wordt je baarmoeder met oestrogenen voorbereid op de komst van het embryo.
      • Die oestrogenen moet je oraal innemen, in de vorm van capsules.
      • Je begint met de inname minstens twee weken vóór de embryotransfer;
    • als je wel nog een natuurlijke cyclus hebt maar die niet normaal verloopt, wordt de natuurlijke cyclus stilgelegd met GnRH-analogen.
      • Na drie weken moet je het gebruik van GnRH-analogen combineren met het innemen van oestrogenen.
      • Ten vroegste twee weken later kan de embryotransfer worden uitgevoerd.
    Ook bij een kunstmatige cyclus moet je enkele dagen vóór de embryotransfer starten met het in de vagina inbrengen van progesteron.

    Omdat op geen enkele manier met een eisprong rekening moet worden gehouden, laat een kunstmatige cyclus een nauwkeurige planning toe. Er kan ruim vooraf worden bepaald op welke dag de embryotransfer zal plaatsvinden.

    Bloedonderzoeken na de transfer  

    • Als de embryotransfer met gedooide embryo's afgestemd is op je natuurlijke cyclus is hetzelfde bloedonderzoek voorzien als bij een transfer met verse embryo's, meer bepaald op dag 12 na de transfer.
    • Als de embryotransfer niet tot zwangerschap heeft geleid, volgt nog een bloedanalyse op dag drie van de maandstonden. Op het aanvraagformulier voor het bloedonderzoek moet je dan heel precies het begin van de menstruatie vermelden.
      Let erop dat je die laatste bloedanalyse, in de teleurstelling die de maandstonden wellicht veroorzaken, niet vergeet!
    • De opvolging van een eventuele zwangerschap verloopt veder uiteraard op dezelfde manier als bij een transfer met verse embryo's.