Voortraject en begeleiding
| Als je voor het eerst in het Centrum voor Reproductieve Geneeskunde komt voor een behandeling, zal je gevraagd worden om een vragenlijst in te vullen met je medische en familiale gegevens. Je kan dat formulier hier downloaden, printen en vooraf thuis invullen: vragenlijst vrouw, vragenlijst man. Je hebt daarvoor het programma Acrobat Reader nodig. Je kan dat op het volgende internetadres downloaden: |
GOEDE RAAD VOORAF |
Klik op Levensstijl als je wil weten wat je zelf kan doen om je behandeling een grotere kans op slagen te geven. | Klik op Foliumzuur om te lezen wat elke vrouw die zwanger wil worden, moet weten. |
| Gedurende je hele behandeling word je professioneel begeleid door mensen uit het team van het CRG. Enerzijds is dat natuurlijk de fertiliteitsarts, anderzijds kan je terecht bij een counselor. Dat is de verpleegkundige of vroedvrouw die instaat voor het verstrekken van informatie over, en voor de begeleiding tijdens jouw behandeling. Medisch voortraject Aangezien zowel de vrouw als de man een cruciale rol spelen in de voortplanting, worden beide partners vooraf medisch onderzocht. Welke onderzoeken dat voor elk van jullie impliceert wordt besproken tijdens de eerste afspraak met een arts van het CRG. |
|
Om overbodige onderzoeken te vermijden is het belangrijk dat je de resultaten van eventuele eerdere tests en alle relevante medische informatie meebrengt. Als die zich nog elders bevindt, kan je ze gewoon opvragen. De huidige wetgeving laat toe dat je dat zelf doet. Als patiënt kan je een kopie vragen van je medisch dossier, of zich dat bevindt bij uw huisarts, uw gynaecoloog of in het ziekenhuis waar je behandeld werd.
De onderzoeken die de arts toch nodig acht, kan u zowel in UZ Brussel als elders laten uitvoeren. In het laatste geval krijgt u van de CRG-arts een aanvraagformulier mee; in het eerste geval maakt u een afspraak met de polikliniek van UZ Brussel (zie
contact).
Belangrijke informatie |
Gevolg gevend aan een EU-directive wordt de screening op Hepatitis B en C, HIV en syfilis bij elke nieuwe IVF|ICSI-poging herhaald. Van iedere patiënt die weefsel
(eicellen, zaadcellen, embryo's) afstaat moeten we namelijk vóór de start van elke nieuwe behandeling de resultaten van de infectieonderzoeken kennen.
Dat impliceert dat de aanwezigheid van de man op de dag van pickup bijna altijd vereist is. Alleen als hij zijn sper-mastaaltje vooraf heeft afgeleverd en laten invriezen - of als het om een behandeling met donorsperma gaat - is dat niet nodig. |
Voorbereidend bloedonderzoek
Elke vruchtbaarheidsbehandeling in het CRG wordt voorafgegaan door een bloedonderzoek (zie ook
praktisch). Dat laat ons toe om een gedetailleerde hormonenbalans op te stellen, het aantal en de structuur van de chromosomen te controleren en mogelijke antilichamen op te sporen tegen o.a. geelzucht (hepatitis), het HIV-virus (aids) en syfilis. In het geval van de vrouw wordt ook gecheckt of ze beschermd is tegen rodehond (rubella) en de kattenziekte (toxoplasmose). In beide gevallen gaat het om een aandoening die, als de vrouw ze in het begin van de zwangerschap krijgt, ernstige schade aan het kind kan berokkenen.
Spermaonderzoek
Aangezien de vruchtbaarheid van de man vooral samenhangt met het aantal zaadcellen in zijn sperma en de beweeglijkheid en de vorm van die cellen, wordt elk van deze drie elementen grondig bestudeerd (zie routine-zaadanalyse). Meteen wordt nagegaan of er voldoende bruikbare zaadcellen kunnen worden afgezonderd voor de inseminatie of de bevruchting van de eicellen in het laboratorium.
Als je op het ogenblik van het medisch onderzoek drie tot vijf dagen geen zaadlozing hebt gehad, kan je onmiddellijk een staaltje produceren (zie ook praktisch). Gewoon door zelfbevrediging in een apart kamertje, al dan niet geholpen door je partner.
Een spermastaaltje mag je ook elders dan in het CRG produceren, maar dan moet je het binnen het uur in een speciaal potje op het laboratorium afgeven. Daarvoor moet je vooraf wel een afspraak gemaakt hebben met het laboratorium andrologie (zie contact). Onderweg hou je het potje zorgvuldig op lichaamstemperatuur, bijvoorbeeld door het in de binnenzak van je jas te stoppen.
Bijkomende onderzoeken
Afhankelijk van jullie specifieke medische situatie kunnen nog andere onderzoeken of ingrepen aangewezen zijn. Zie daarvoor de overzichtslijst bij de man en bij de vrouw.
De counseling
Een week of vijf na het eerste doktersconsult zijn alle voorbereidende onderzoeken uitgevoerd en de resultaten ervan bekend. Daarop volgt jouw tweede afspraak bij de arts, waarin hij of zij samen met jou de resultaten zal overlopen en op basis daarvan een concreet behandelingsschema zal voorstellen.
Daarna moet u een afspraak maken met de counselor, voor een informatiesessie waarin uw behandeling vanuit verschillende invalshoeken wordt overlopen. In dat gesprek zal de counselor het hebben:
- over de praktische aspecten, zoals bv. de startdatum en het overleg met de planningsverantwoordelijke, de openingsuren, de manier om afspraken te maken in het CRG, het waar en wannneer van welke interventie, etc.
- over het medische luik: wat uw behandeling inhoudt, welke medicatie u moet nemen, hoe u die moet toedienen en hoe u zich moet voorbereiden op een interventie;
- over uw communicatie met het CRG: met de Dagelijkse Patiëntenmonitoring (DM) tijdens uw behandeling en daarna – bij een eventuele zwangerschap – met het follow-upteam;
- over de juridische aspecten zoals welke contracten en toestemmingsformulieren u moet ondertekenen; en
- over de financiële kant van de zaak, met – voor Belgische patiënten die mutualiteitsgerechtigd zijn – informatie over de voorwaarden tot terugbetaling van de behandeling.
In het CRG kan u kiezen uit twee counselingformules:
- Er is de privécounseling, waarbij u het bovenstaande met de counselor bespreekt in een persoonlijk onderhoud van ongeveer anderhalf uur.
- Maar er is ook de groepscounseling, die georganiseerd wordt voor maximum zes paren tegelijk en die zo'n twee uur tijd in beslag neemt. Anderhalf uur daarvan wordt besteed aan een gestructureerde presentatie over uw behandeling en aan algemene informatie; daaropvolgend is er voor elk paar de gelegenheid tot een kort, persoonlijk consult van tien à vijftien minuten. Dat geeft de counselor de gelegenheid om bepaalde, persoonlijke vragen te beantwoorden en om even dieper in te gaan op uw specifieke behandelingsschema. Dat is nl. op uw situatie toegespitst en kan daardoor erg verschillen van patiënt tot patiënt.
De hele fertiliteitsbehandeling lang fungeert de counselor als vertrouwenspersoon, die je tijdens de kantooruren steeds kan contacteren voor hulp en advies. Vanuit een jarenlange ervaring zal hij of zij jullie begeleiden bij eventuele fysieke, psychische of praktische problemen. Indien nodig maakt de counselor ook een (nieuwe) afspraak met de behandelende arts of met de psycholoog van het CRG. Uiteraard staat hij of zij ook bij elke eventuele volgende fertiliteitspoging voor u paraat.
Voor sommige onderdelen van de IVF-behandeling word je in de Verpleegeenheid van het CRG (VPE 03) verwacht. Daar wordt de rol van de counselor tijdelijk door een verpleegkundige van die eenheid overgenomen.
Medisch en praktisch
Als de arts dat nog niet gedaan zou hebben, zal de counselor jullie adviseren dat de vrouw foliumzuur begint te nemen zodra jullie hebben beslist om een vruchtbaarheidsbehandeling te ondergaan. Zie foliumzuur voor het waarom.
Verder overloopt de counselor met julle alle medische en praktische aspecten van de behandeling:
- het medicatieschema;
- de documenten die jullie nodig hebben: doktersvoorschriften voor geneesmiddelen, aanvraagformulieren voor bloedonderzoeken, informatieve formulieren en puur praktische richtlijnen met betrekking tot een specifiek onderzoek of behandeling;
- de financiële aspecten van de behandeling;
- de toestemmingsformulieren die erbij horen en die jullie - zodra de beslissing om te beginnen met een behandeling genomen is - allebei moeten ondertekenen.
Dagelijkse Patiëntenmonitoring (DM)
|
Het DM-team komt dagelijks samen om het verloop van je behandeling op te volgen. |
|
De resultaten van de bloedafnames worden in een schema uitgezet. |
Hormonale bepalingen en echografieën horen onlosmakelijk bij IVF. Via de hormonale analyse van de bloedstaaltjes (zie bloedprik praktisch) wordt de behandeling gecontroleerd en bijgestuurd, terwijl we via de echografieën (zie echo praktisch) nagaan of zich rijpe follikels in de eierstokken bevinden.
De dienst van het CRG die zich bezighoudt is met de coördinatie van en de communicatie over die herhaalde onderzoeken, noemen we de Dagelijkse Patiënten-monitoring (DM). Met hen sta je een groot deel van je behandeling dagelijks in contact: zij bellen je met de resultaten van de onderzoeken en met instructies over het vervolg van je behandeling.
Pre-operatief bloedonderzoek
De pick-up, de ingreep waarbij de rijpe eicellen worden verzameld, gebeurt doorgaans onder lokale verdoving en vraagt geen voorbereidend bloedonderzoek. Als echter wordt overeengekomen om de ingreep onder volledige verdoving te laten verlopen, hetzij op uitdrukkelijke vraag van de vrouw, hetzij op voorstel van de behandelende arts, wordt vooraf een pre-operatief bloedonderzoek (zie
bloedprik praktisch) uitgevoerd.