Ejaculaat (semen) bestaat uit twee componenten:

• zaadcellen, geproduceerd door de zaadballen (testes), en
• zaadvocht, een voedingsrijk plasma dat voor 1/3 afgescheiden wordt door de prostaat en voor 2/3 door de zaadblaasjes. Elk van de twee organen geeft daarbij biochemische voedingsstoffen mee (resp. fructose en citroenzuur).   

Een mooie verzameling gezonde zaadcellen

Het zaadvocht (of semenplasma) zorgt niet alleen voor het transport van de zaadcellen door de mannelijke geslachtsorganen naar buiten en in de vrouwelijke, maar ook voor een stijging van de pH van de vagina. Goed zaadvocht heeft een pH van 7,2 tot 7,8 en fungeert daardoor als buffer voor de zaadcellen in de veel 'zuurdere' omgeving van de vagina. Zaadcellen immobiliseren immers snel bij een pH lager dan 6,2.

Ejaculaat is aanvankelijk een dikke substantie. Maar door een eiwitsplitsend enzym uit de prostaat vervloeit het bij kamertemperatuur al na zo'n 10 tot 30 minuten.  
Hetzelfde geldt als het in de vagina terechtkomt. En met het ontbonden zaadvocht vloeit ook het grootste deel van de spermacellen zeer snel weer weg. Voor de overblijvende is het traject tot aan de eicel in de eileider een ware overlevingsstrijd.

Vandaar dat voor een geslaagde bevruchting de samenstelling van het ejaculaat belangrijk is:

• de hoeveelheid semen en de zuurtegraad ervan,
• het aantal zaadcellen, zowel per milliliter als in totaal;
• de kwaliteit van de zaadcellen: hun vorm, beweeglijkheidsgraad (mobiliteit) en vitaliteit.